XU HƯỚNG LỰA CHỌN GỐC GHÉP GIÚP CÂY CHỊU HẠN VÀ HẠN CHẾ BỆNH XÌ MỦ

Trong những năm gần đây, việc lựa chọn gốc ghép đang được nhiều nhà vườn quan tâm khi trồng mới hoặc cải tạo vườn sầu riêng. Bên cạnh việc lựa chọn giống ghép cho năng suất và chất lượng trái cao, gốc ghép khỏe cũng đóng vai trò quan trọng trong việc giúp cây thích nghi với điều kiện bất lợi, chịu hạn tốt hơn và giảm nguy cơ mắc bệnh xì mủ. Đây được xem là xu hướng canh tác bền vững mà nhiều nhà vườn đang hướng tới.

I. VÌ SAO GỐC GHÉP NGÀY CÀNG ĐƯỢC NHÀ VƯỜN QUAN TÂM?

1. Gốc ghép quyết định sức sinh trưởng của cây

Bộ rễ là nơi hấp thu nước và dinh dưỡng để nuôi toàn bộ cây. Nếu gốc ghép khỏe, bộ rễ phát triển tốt thì cây sẽ sinh trưởng ổn định, khả năng phục hồi sau khi cắt tỉa, mang trái hoặc gặp thời tiết bất lợi cũng cao hơn.

Ngược lại, nếu gốc ghép yếu, cây dễ bị suy giảm sức sống, chậm phát triển và khó đạt năng suất như mong muốn.

2. Thích nghi tốt hơn với biến đổi khí hậu

Biến đổi khí hậu khiến thời tiết ngày càng khó lường, nhiều khu vực phải đối mặt với nắng nóng kéo dài, hạn hán hoặc mưa lớn bất thường.

Những gốc ghép có khả năng chịu hạn tốt sẽ giúp cây duy trì hoạt động của bộ rễ trong điều kiện thiếu nước, đồng thời giảm áp lực khi thời tiết thay đổi đột ngột.

3. Hướng đến vườn cây bền vững

Thay vì chỉ tập trung vào năng suất trong vài năm đầu, nhiều nhà vườn hiện nay ưu tiên xây dựng những vườn sầu riêng có tuổi thọ cao, ít sâu bệnh và giảm chi phí chăm sóc về lâu dài.

Muốn đạt được điều đó, việc lựa chọn gốc ghép phù hợp ngay từ đầu là yếu tố không nên bỏ qua.

Ghép gốc sầu riêng (Ảnh Internet)

II. NHỮNG LOẠI GỐC GHÉP ĐƯỢC NHIỀU NHÀ VƯỜN LỰA CHỌN

1. Gốc sầu riêng rừng

Gốc sầu riêng rừng được nhiều nhà vườn đánh giá cao nhờ khả năng sinh trưởng khỏe, bộ rễ phát triển mạnh và thích nghi tốt với nhiều điều kiện đất đai.

Loại gốc ghép này thường được lựa chọn tại những khu vực có mùa khô kéo dài hoặc điều kiện canh tác khắc nghiệt. Bộ rễ khỏe giúp cây hấp thu nước và dinh dưỡng tốt hơn, từ đó tăng khả năng chống chịu trong những giai đoạn bất lợi.

2. Gốc sầu riêng hạt

Đây vẫn là loại gốc ghép phổ biến nhất hiện nay nhờ nguồn giống dồi dào và chi phí sản xuất hợp lý.

Nếu hạt được tuyển chọn từ những cây mẹ khỏe mạnh, không mang mầm bệnh, cây con sẽ có bộ rễ phát triển tốt và tạo nền tảng ổn định cho cây ghép sau này.

Tuy nhiên, chất lượng gốc ghép từ hạt phụ thuộc nhiều vào nguồn giống. Vì vậy, bà con nên ưu tiên lựa chọn cây giống tại các cơ sở sản xuất uy tín để đảm bảo tính đồng đều.

III. GỐC GHÉP KHỎE CÓ GIÚP HẠN CHẾ BỆNH XÌ MỦ KHÔNG?

1. Bộ rễ khỏe giúp cây tăng sức chống chịu

Bệnh xì mủ thường gây hại tại vùng cổ rễ, thân gốc và hệ rễ của cây. Khi bộ rễ phát triển khỏe mạnh, cây sẽ hấp thu dinh dưỡng tốt hơn, từ đó tăng sức đề kháng trước các tác nhân gây bệnh.

Đây là một trong những lý do khiến nhiều nhà vườn quan tâm đến chất lượng gốc ghép ngay từ khi chọn cây giống.

2. Không có gốc ghép nào miễn nhiễm hoàn toàn với bệnh

Hiện nay chưa có loại gốc ghép nào có thể khẳng định kháng hoàn toàn bệnh xì mủ.

Gốc ghép khỏe chỉ giúp cây tăng khả năng chống chịu, giảm nguy cơ bị bệnh và phục hồi tốt hơn khi gặp điều kiện bất lợi. Hiệu quả còn phụ thuộc vào đất trồng, chế độ chăm sóc, khả năng thoát nước và công tác phòng bệnh của nhà vườn.

3. Cần kết hợp nhiều giải pháp

Để hạn chế bệnh xì mủ, ngoài việc sử dụng gốc ghép khỏe, bà con cần thiết kế vườn có hệ thống thoát nước tốt, bón phân cân đối, tăng cường phân hữu cơ, duy trì độ tơi xốp của đất và thường xuyên kiểm tra tình trạng bộ rễ.

Việc kết hợp đồng bộ nhiều biện pháp sẽ mang lại hiệu quả cao hơn so với chỉ phụ thuộc vào gốc ghép.

IV. NHỮNG LƯU Ý KHI LỰA CHỌN CÂY GIỐNG GHÉP

Khi mua cây giống, bà con không nên chỉ quan tâm đến giống ghép mà cần kiểm tra kỹ phần gốc ghép và bộ rễ. Cây giống đạt chất lượng phải có bộ rễ khỏe, không bị dập gãy, cổ rễ không có dấu hiệu nứt hoặc chảy nhựa, thân cây cân đối và mắt ghép phát triển tốt.

Ngoài ra, nên ưu tiên lựa chọn cây giống từ những cơ sở sản xuất có quy trình rõ ràng, sử dụng nguồn hạt giống được tuyển chọn và có biện pháp kiểm soát sâu bệnh. Điều này sẽ giúp hạn chế rủi ro ngay từ đầu, tạo tiền đề để vườn sầu riêng phát triển ổn định trong nhiều năm.

Lựa chọn gốc ghép phù hợp đang trở thành xu hướng trong canh tác sầu riêng hiện đại. Các loại gốc sầu riêng rừng và gốc sầu riêng hạt đều có những ưu điểm riêng, góp phần giúp cây phát triển bộ rễ khỏe, thích nghi tốt hơn với điều kiện bất lợi và hỗ trợ hạn chế nguy cơ mắc bệnh xì mủ. Tuy nhiên, để phát huy tối đa hiệu quả của gốc ghép, nhà vườn cần kết hợp với quy trình chăm sóc khoa học, quản lý dinh dưỡng hợp lý và chủ động phòng trừ sâu bệnh, từ đó xây dựng những vườn sầu riêng phát triển bền vững và đạt năng suất cao.

Bài viết mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn phù hợp với tình trạng thực tế mỗi vườn, bà con vui lòng liên hệ hotline kỹ thuật của Vật tư Nông Nghiệp Bích Trâm: 032.669.3970