PHƯƠNG PHÁP TỈA CÀNH TẠO TÁN CHO CÂY SẦU RIÊNG ĐÚNG CÁCH

Sau khi thu hoạch, cây sầu riêng thường tiêu hao nhiều dinh dưỡng để nuôi trái, khiến sức sinh trưởng suy giảm và cần thời gian phục hồi. Đây là giai đoạn thích hợp để nhà vườn tiến hành tỉa cành, tạo tán, loại bỏ những bộ phận không cần thiết và duy trì bộ khung cành khỏe mạnh. Thực hiện đúng phương pháp tỉa cành tạo tán không chỉ giúp tán cây thông thoáng, tăng khả năng tiếp nhận ánh sáng mà còn hỗ trợ hạn chế điều kiện phát sinh sâu bệnh. Vậy bà con cần cắt tỉa như thế nào để cây phục hồi tốt và chuẩn bị cho vụ tiếp theo? Hãy cùng Vật tư Nông nghiệp Bích Trâm tìm hiểu những nguyên tắc quan trọng dưới đây.

I. Vì sao cần tỉa cành tạo tán cho cây sầu riêng?

Tỉa cành tạo tán là một trong những công việc quan trọng trong quá trình chăm sóc sầu riêng. Nếu được thực hiện đúng thời điểm và kỹ thuật, việc này giúp cây phát triển cân đối, thuận tiện chăm sóc và duy trì khả năng mang trái lâu dài.

1. Giúp tán cây thông thoáng, hạn chế sâu bệnh

Sau nhiều vụ sinh trưởng, tán sầu riêng có thể xuất hiện nhiều cành mọc chen chúc, cành khô hoặc cành phát triển không đúng hướng. Tán quá rậm khiến ánh sáng khó xuyên vào bên trong, độ ẩm dưới tán lâu khô sau mưa và việc kiểm tra sâu bệnh trở nên khó khăn.

Loại bỏ những cành không cần thiết giúp không khí lưu thông tốt hơn, tạo điều kiện để lá và cành nhanh khô sau mưa. Nhờ đó, nhà vườn có thể chủ động hơn trong việc theo dõi và quản lý các vấn đề phát sinh trên cây.

Tỉa cành sầu riêng giúp tán cây thông thoáng, hạn chế sâu bệnh (Ảnh Internet)

2. Tạo bộ khung vững chắc cho cây mang trái

Một bộ tán cân đối giúp phân bố cành mang trái hợp lý, hạn chế tình trạng tập trung quá nhiều trái ở một phía. Điều này góp phần giảm áp lực lên các cành chính, nhất là khi trái phát triển lớn hoặc gặp mưa gió.

Bên cạnh đó, cây có tán phù hợp cũng thuận tiện hơn trong quá trình bón phân, kiểm tra vườn và thu hoạch. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng tỉa cành chỉ là một phần của quy trình chăm sóc, không thể thay thế việc quản lý nước, dinh dưỡng và sức khỏe bộ rễ.

>>>Xem thêm: HƯỚNG DẪN CHI TIẾT CÁCH SỬ DỤNG DÂY NEO GIÚP BẢO VỆ CÀNH SẦU RIÊNG, HẠN CHẾ GÃY ĐỔ

II. Phương pháp tỉa cành tạo tán cho cây sầu riêng đúng cách

Để thực hiện phương pháp tỉa cành tạo tán hiệu quả, bà con nên tiến hành theo từng bước, ưu tiên loại bỏ cành yếu và duy trì những cành khỏe mạnh tạo thành bộ khung ổn định.

Bước 1: Xác định thời điểm tỉa cành phù hợp

Sau thu hoạch là thời điểm thích hợp để kiểm tra và điều chỉnh tán cây. Tuy nhiên, cần căn cứ vào sức khỏe thực tế của từng cây. Với những cây suy kiệt, rễ bị tổn thương hoặc đang gặp điều kiện thời tiết bất lợi, nên hạn chế cắt tỉa quá mạnh để tránh làm cây mất thêm sức.

Bà con nên chọn ngày khô ráo, hạn chế cắt tỉa khi trời mưa kéo dài hoặc độ ẩm quá cao. Dụng cụ cắt cần sắc, sạch và được vệ sinh giữa những cây có dấu hiệu bệnh nhằm giảm nguy cơ lây lan tác nhân gây hại.

Bước 2: Loại bỏ những cành không cần thiết

Trước tiên, bà con cần quan sát tổng thể tán cây và xác định các cành cần loại bỏ, bao gồm:

• Cành khô, cành chết hoặc bị sâu bệnh: Đây là những bộ phận cần được xử lý sớm để hạn chế nguy cơ phát sinh và lây lan bệnh hại.
• Cành vượt mọc thẳng đứng: Những cành phát triển quá mạnh, chen lấn bộ khung hoặc làm tán mất cân đối nên được xem xét loại bỏ.
• Cành mọc vào bên trong tán: Các cành này thường làm tán rậm, cản trở ánh sáng và lưu thông không khí.
• Cành mọc giao nhau, cọ xát: Nên tỉa bớt những cành gây tổn thương lẫn nhau hoặc làm tán cây quá dày.
• Cành tăm, cành yếu và chồi mọc không đúng vị trí: Loại bỏ những cành ít có triển vọng phát triển, đồng thời chú ý xử lý chồi mọc từ gốc ghép nếu xuất hiện.

Không nên cắt bỏ tất cả cành nhỏ hoặc cành mọc ngang một cách máy móc. Một số cành vẫn có vai trò duy trì bộ lá và có thể tham gia mang trái trong những vụ sau. Việc lựa chọn cần dựa trên cấu trúc tán và tình trạng sinh trưởng của cây.

Bước 3: Giữ lại bộ khung cành khỏe mạnh

Sau khi loại bỏ các cành không cần thiết, bà con cần giữ thân chính và những cành cấp 1 khỏe, phân bố tương đối đều quanh thân. Ưu tiên các cành có hướng phát triển phù hợp, liên kết chắc với thân và có khả năng nâng đỡ tán.

Các cành không nên tập trung quá nhiều về một phía hoặc mọc chen chúc tại cùng một vị trí. Với cây còn nhỏ, cần định hình bộ khung từ sớm để hạn chế việc phải cắt bỏ cành lớn khi cây trưởng thành.

Đối với cây đang trong giai đoạn kinh doanh, nên bảo tồn những cành khỏe có khả năng mang trái, tránh cắt tỉa quá mức làm giảm diện tích lá và ảnh hưởng đến khả năng phục hồi sau thu hoạch.

Bước 4: Điều chỉnh chiều cao và độ rộng của tán

Khi cây phát triển quá cao hoặc tán lan rộng gây khó khăn cho việc chăm sóc, bà con có thể cân nhắc điều chỉnh những cành vượt quá giới hạn mong muốn. Việc khống chế chiều cao cần thực hiện có chọn lọc, dựa trên cấu trúc cây và điều kiện vườn.

Không nên hạ ngọn hoặc cắt bỏ nhiều cành lớn cùng lúc nếu không thật sự cần thiết. Cắt tỉa quá mạnh có thể khiến cây mất nhiều lá, phát sinh nhiều chồi vượt và cần thêm thời gian phục hồi. Với cây lớn tuổi, việc điều chỉnh tán nên được thực hiện từng bước để tránh làm thay đổi đột ngột bộ khung.

>>>Xem thêm: HƯỚNG DẪN KỸ THUẬT TỈA CÀNH, TẠO TÁN CHO CÂY SẦU RIÊNG

III. Những lưu ý quan trọng sau khi tỉa cành tạo tán

Sau khi hoàn thành việc cắt tỉa, bà con cần tiếp tục chăm sóc để cây phục hồi và hạn chế nguy cơ nhiễm bệnh qua các vết cắt.

1. Vệ sinh vườn và quản lý vết cắt

Cành khô, cành bệnh và tàn dư thực vật cần được thu gom khỏi vườn, không để tích tụ dưới tán cây. Những cành có dấu hiệu bệnh nên được xử lý riêng, tránh để nguồn bệnh tiếp tục tồn tại trong khu vực canh tác.

Vết cắt cần gọn, không làm dập nát phần cành còn lại. Với cành lớn, nên cắt theo kỹ thuật phù hợp để tránh làm bong vỏ hoặc nứt thân cành. Nếu cần sử dụng sản phẩm bảo vệ vết cắt, bà con nên lựa chọn theo hướng dẫn kỹ thuật và sử dụng đúng mục đích.

Những lưu ý quan trọng sau khi tỉa cành tạo tán (Ảnh Internet)

2. Chăm sóc cây phục hồi sau thu hoạch

Sau tỉa cành, cần kiểm tra độ ẩm đất và hệ thống thoát nước để duy trì điều kiện thuận lợi cho bộ rễ. Việc bổ sung dinh dưỡng nên căn cứ vào sức cây, tình trạng đất và giai đoạn phát triển tiếp theo, tránh bón quá nhiều khi cây chưa phục hồi hoặc đất đang ngập nước.

Bà con cũng cần theo dõi đợt đọt mới, quan sát màu sắc lá và tình trạng cành để kịp thời phát hiện những biểu hiện bất thường. Không nên tiếp tục cắt tỉa mạnh khi cây đang suy yếu hoặc vừa trải qua thời tiết bất lợi.

>>>Xem thêm: KỸ THUẬT TỈA CÀNH SẦU RIÊNG - TỐI ƯU DINH DƯỠNG CHO CÂY TRỒNG

Thực hiện đúng phương pháp tỉa cành tạo tán là bước quan trọng giúp cây sầu riêng phục hồi sau thu hoạch, duy trì bộ khung khỏe mạnh và tạo điều kiện thuận lợi cho các vụ tiếp theo. Bà con cần xác định đúng cành nên loại bỏ, giữ lại những cành có triển vọng mang trái, đồng thời điều chỉnh chiều cao và độ thông thoáng của tán một cách hợp lý. Sau khi cắt tỉa, việc vệ sinh vườn, chăm sóc bộ rễ và cân đối dinh dưỡng cũng cần được chú trọng. Tỉa cành đúng kỹ thuật, phù hợp với tuổi cây và tình trạng thực tế sẽ góp phần nâng cao hiệu quả chăm sóc, duy trì sức sinh trưởng và hướng đến năng suất ổn định lâu dài.

Bài viết mang tính chất tham khảo. Để được tư vấn phù hợp với tình trạng thực tế mỗi vườn, bà con vui lòng liên hệ hotline kỹ thuật của Vật tư Nông Nghiệp Bích Trâm: 032.669.3970